لیکوال:محمدناصر حلیمي
اتم فصل:دقران کریم دوهم صفت هدى (هدايت)
هدایت
مخکې مو ويلي وو چې قرآن کریم د بشريت ترمنځ د بشري فطرت د
ساتنې او پالنې لپاره مشترک الهي غږ او د بشر لپاره مشترک تخصص دى. يا په بل تعبير قرآن کریم د ټولو انسانانو لپاره د هغو د پټو او ښکاره استعدادونو غوړونکى، پنځوونکى، وده ورکوونکى، خړوبونکی او مړوونکی دى، یا په بله ژبه د فطري ژمنو سرته رسولو لپاره د وړتیاوو
د چمتو کولو له لارې د بشري ستونزو رژوونکی کتاب دی.
قرآن د طبعي او بشري وړتياوو او اړتياوو
تر منځ د تړاو ځېرمن انځورګر د وړتیا پنځوونې له لارې اړتیا رژوونکی کتاب دی.
قرآن کريم د مخلوقاتو د ستونزو د رژولو لپاره د بشر فزیکي، عقلي او
عاطفي وړتیاوې ویښوي، پوهوي، هوښیاروي، تخنوي، مضبوطوي او د سپېڅلو اهدافو په لور
د کره معيارونو له لارې د لوړو اهدافو تر لاسي لپاره یې داسې روزي چې طبعت تسخير، د
استفادې وړ بشري پرګنه سوکاله کړي.
یا په بله ژبه د قرآني احکامو
تطبیق د الهي او بشري حقونو پر ادا او پر انساني سعادت پای ته رسېږي.
یا په بله ژبه قرآن کریم د بشري
منابعو د متوازنې ودې لپاره هغه ګټورې روزنیزې لارښوونې دي، چې د دې لارښوونو له
لارې انسان طبیعي منابع تسخیرولای، له خپلو وړتیاوو او وخت نه ښه استفاده کولای شي
او بیا په همدې کچه اجتماعي نظم او فردي روزنه د کمیت او کیفیت له پلوه لوړې کچې
ته خیژولای شي.
تعریف یې: «الدلالة بلطف إلى ما
يصل إلى المطلوب».[1]
(په مینه او مهربانۍ د موخو تر
لاسي ته هدايت وايي).
څومره چې بشري منابع وده کوي، هومره عادلانه
اجتماعي قوانين نافذ، طبیعي منابع تسخیر، طبیعي وړتیاوې کارنده او انساني
ستونزې رژیږي.
بشر چې د طبیعت په تسخیر او
عادلانه قوانینو په تطبیق کې پاتې راځي هومره په ستونزو او بحرانونو کې ښکېلیږي، فردي
او اجتماعي ژوند یې د جوړښت له پلوه د حقتلفۍ پر محور څرخیږي. یا په بله ژبه، هدایت
د انساني وړتیاوو د ودې له لارې د اساسي اړتياوو کره تشخيص او حل ته وايي. الهي او
بشري حقونو ادا ته د انسان عقلي او عاطفي وړتياوو روزل او ځير کول په دې لار کې د
شتو حقايقو او مفاهيمو څرګندول د امکاناتو را منځته کول او د خنډونو هوارولو مېتود
ته هدايت وايي. يا په لنډ تعبير د سپېڅلو، ګټورو او
لوړو هدفونو د ترلاسه کولو سمې او نږدې لار موندنې او په عملي اجرا کې د انسان هر اړخیزې روزنې او پخېدنې ته هدايت وايي.
یا په لنډه او هر اړخیزه بڼه: د
اسلامي شریعت هر اړخیز، عالمانه او مخلصانه تطبیق د ژوندانه په ټولو اړخونو کې چې
د شرعي حکم مراتب په نظر کې نیول شوی وي په دې معنا چې له حرامو ځان ژغورنه او د
فرایضو له اداء پيل شي نه د مستحباتو او تنزیهي مکروهاتو ).
No comments:
Post a Comment